TerrAgenda


Het slotevent van het Internationale Jaar van de Bodem van 11 december 2015 sloot af met een toekomstagenda, de TerrAgenda (pdf, 60 kB). Een agenda met door het jaar heen verzamelde bodemagendapunten. De agendapunten hadden één boodschap gemeen: een streven naar een verbeterd functioneren van het natuurlijke bodem- en watersysteem: gezonde bodem, goed voor iedereen.

Jaar van de Bodem: 2015

De VN had 2015 uitgroepen tot het Internationale Jaar van de Bodem. Dit omdat zij aandacht wilde vragen voor de doorgaande tendens van mondiale bodemdegradatie. Een situatie die ook in Nederland zorgen baart.

Grote delen van het land hebben last van bodemdaling, verzilting van het grondwater en verdroging van het bodem- en watersysteem. Daarnaast is de bodem nog altijd in een flink aantal gebieden verontreinigd. Dit ondanks het feit dat in het kader van de bodemsaneringsoperatie de ergste locaties zijn opgeruimd. Daarnaast heeft intensief gebruik van de bodem in Nederland gevolgen gehad voor de bodemkwaliteit. De gevolgen hiervoor blijken ook bij het functioneren van het bodem- en watersysteem.

Deze situatie geldt zowel voor de stadsbodem, waar steeds meer functies aan worden toebedacht. De situatie geldt ook voor de landbouwgronden. De bodem daar heeft behoefte aan het sluiten van kringlopen om de bodemvruchtbaarheid op peil te houden.

Slotevent op 11 december 2015

In het jaar 2015 is op vele plekken in Nederland aandacht gevraagd voor de bodem. Er waren lezingen, excursies, studiemiddagen en vakbladen besteedden wekelijks aandacht aan de bodem. Verder waren er dialogen over de stadsbodem, over het natuurlijk kapitaal, over grondstoffen en over de bodem onder landbouw en natuur.

Er waren ook een aantal grote evenementen:

  • een Food Filmfestival in het teken van bodem
  • het internationale congres ‘Celebrating Soil! Celebrating Life!’
  • een Dag van de Bodembeleving
  • het congres Bodem Anders
  • een internationaal wetenschappelijke bodemweek in Wageningen

Tijdens een slotevent op 11 december 2015 passeerde al deze gebeurtenissen de revue. Er was een film met alle hoogtepunten van het jaar en er waren 17 workshops die ieder een thema oppakten die in 2015 aan de orde kwam. Deze gezamenlijk zijn tijdens het slotevent vertaald naar een TerrAgenda, een overzicht van 16 agendapunten waar we in de toekomst aan moeten werken.

Gezonde bodem, goed voor iedereen

Het slotevent had één dringende boodschap. We zullen werk moeten maken van beter functionerende bodems. Wat zou het goed zijn als bij iedere ingreep in de bodem aandacht komt voor het functioneren van het bodem- en watersysteem. Daarbij zou het ook goed zijn als we iedere gelegenheid aangrijpen om dat functioneren te verbeteren. In de TerrAgenda is een overzicht opgenomen.

Bodembewust boeren

Boeren zijn hele belangrijke bodembeheerder. Zij snappen de noodzaak van een gezonde bodem en begrijpen dat circulariteit belangrijk is om de bodem in conditie te houden. Toch zijn er zeker nog mogelijkheden tot verbetering. De vraag is of de contextuele omgeving van de boer, de boer daartoe in staat stelt. Onder de noemer ‘bodembewust boeren’ doen 5 deskundigen in het landelijke gebied een analyse. Daarbij formuleren ze aanbevelingen om de boer én zijn directe omgeving aan te zetten tot (nog) bodembewuster gedrag.

In het voorjaar van 2016 zal een bijeenkomst worden georganiseerd met bestuurders van bedrijven, overheden, belangenbehartigers en bodemambassadeurs. Met hen wil het initiatief Bewust Bodemgebruik een basis leggen voor bodembewust boeren.