Carla Schönknecht


De bodem is een onlosmakelijk onderdeel binnen een aantal uitdagingen waar we in Zeeland voor staan. Het klimaatbestendig maken van de steden met veel groen, de verduurzaming van de landbouw door middel van innovaties, het tegengaan van verzilting van Zeeland, het duurzaam opwekken van onze energie. De Zeeuwse bodem speelt daarin een grote rol. Maar niet alleen in Zeeland gaat dit verhaal op. Vandaar dat ik me als, Gedeputeerde met bodem in mijn portefeuille, sinds oktober 2015 inzet als ambassadrice bodem van het landelijk Initiatief Bewust Bodemgebruik. Een netwerk van mensen en organisaties dat werkt aan een betere bodem in Nederland.

Een Zeeuw hoef je niets uit te leggen over de kracht van de natuur. De watersnoodramp: ieder kind wordt daar van kleins af aan over onderwezen door ouders en grootouders. De primaire waterveiligheid is dan ook een onderwerp waarop geen concessies worden gedaan. De Zeeuwen zijn nauw verweven met water. Maar, de Zeeuwen noemen hun provincie ook wel ’Land in Zee’; daarmee geven zij te kennen hoe belangrijk óók de bodem voor hen is. Misschien is het daarom wel dat het Zeeuwse bodembeleid zo eensgezind wordt aangepakt: in Zeeland praten ze over ónze bodem, ónze klei.

Zeeland viel op in het Internationale Jaar van de Bodem

Zeeland viel op in 2015, in het Internationale Jaar van de Bodem. Niet alleen door de goedbezochte en veelzijdige evenementen die zij organiseerden, maar nog meer door de eensgezindheid waarmee overheden, bedrijven en samenleving daarin met elkaar optrokken. Zeeuwse scholieren hebben kennis gemaakt met de bodem in de GeoWeek en basisscholen via een speciaal gemaakt lespakket. Ook is een demonstratieterrein over duurzaam bodemgebruik in de landbouw op de proefboerderij Rusthoeve in Colijnsplaat ingericht.

Verzilting van het grondwater

Carla Schönknecht vindt het belangrijk dat de Zeeuwen weten hoe de bodem functioneert. Als voorbeeld noemt ze de toenemende verzilting van het grondwater. De provincie heeft in 2015 vanuit de lucht de scheiding zoet/zout in kaart gebracht. Op het provinciehuis weten ze nu hoe dat zit, tot een diepte van maximaal 100 meter onder maaiveld. Door dit in de tijd te herhalen wordt een Zeeuws beeld van de verzilting verkregen en komen ook de kansrijke gebieden voor opslag van zoet water in de bodem in beeld. Daarmee genereert de provincie informatie die gebruikt wordt voor de ruimtelijke (landgebruik) adaptatie. Zo kan er met boeren worden gekeken welke kansen er liggen om zoet water in de bodem op te slaan en waar de verzilting juist kansen biedt voor zilte landbouw; een onderwerp waarvoor in de provincie op dit moment een aantal proefgebieden voor zijn ingericht.

Ruimtelijke adaptatie en functiestapeling. Met deze twee begrippen is het volgens de gedeputeerde mogelijk om voortdurend in te spelen op nieuwe situaties. Of het nu gaat om ontwikkeling en inrichting van de kuststrook of binnenstedelijke herinrichting.

De bodem levert bijdrage aan maatschappelijke opgaven

Zeeland moet wel: water en klimaat, verzilting, en bijvoorbeeld de afhankelijkheid voor zoet water van andere delen van het land, doen Carla Schönknecht beseffen welke bijdrage bodem levert aan deze maatschappelijke opgaven in Zeeland. Ze wil zich daar over uitspreken, niet alleen in Zeeland, maar ook in de rest van het land. Als ambassadeur wil ze graag participeren in gesprekken met anderen over de dynamiek van duurzaam landgebruik.